Anasayfa » Anlatım Bozuklukları » Anlatım Bozuklukları – Anlamsal ve Yapısal Bozukluklar

Anlatım Bozuklukları – Anlamsal ve Yapısal Bozukluklar

Anlatım bozukluklarını kavramak ya da çabuk fark edebilmek her şeyden önce sözcüklerin anlamlarını ve türlerini iyi bilmeye, cümle yapısını ve ögelerini tanımaya, noktalamanın anlam üzerindeki etkisini anlamaya bağlıdır. Anlatım bozukluğuyla ilgili sorulara bu nedenle çok yönlü yaklaşılmalıdır. Bu konuyu iyi öğrenmek ve bu alandan çıkacak soruları doğru çözmek isteyen arkadaşlara konuyla ilgili çok sayıda soru çözmelerini ve yanlışlıklarının gerekçelerini iyi öğrenmelerini öneririz.

Anlatım Bozuklukları

Anlatım Bozuklukları

Anlatım bozuklukları genel olarak iki bölümde incelenebilir:

 

A) Anlamsal (Anlama Dayalı) Anlatım Bozuklukları

B) Yapısal (Yapıya Dayalı) Anlatım Bozuklukları 

A) Anlamsal (Anlama Dayalı) Anlatım Bozuklukları

1) Anlamca Birbiriyle Karıştırılan ve Yanlış Anlamda Kullanılan Sözcükler

Birbirlerine yazılış ve okunuş bakımından çok benzeyen veya aralarında ilgi ya da yakınlık bulunan; fakat anlamları farklı olan bazı sözcüklerin cümlede birbiri yerine kullanılması anlatım bozukluğuna neden olmaktadır. Bu tür anlatım bozuklukları, sözcüklerin anlam farklılıklarının tam olarak bilinmemesinden kaynaklanmaktadır.

Örnek Cümleler

  • Odayı ağır bir yemek kokusu kapsamıştı. (kaplamıştı)
  • Çok üzgün olmasına karşılık, bunu belli etmemeye çalışıyordu. (karşın)
  • Bu iki elbise arasında desen bakımından hiçbir ayrıcalık yoktur. (ayrım)
  • Bu önemli haber bütün televizyon kanallarında yayımlandı. (yayınlandı)
  • Babasına soru sorarken oldukça çekimser davranıyor. (çekingen)
  • Öğrencilerin sınavda başarılı olması, derslerle ilgilenmelerine bağımlıdır. (bağlıdır)
  • Bu sene Atatürk Lisesinde öğretim görüyor.
  • Yapılan araştırmalar, sigaranın özellikle çocuklara oldukça zarar sağladığını ortaya çıkarmıştır.
  • Bu olay, onun başkanlığa kadar yükselmesine neden oldu.
  • Bu takım, son zamanlarda birçok başarısızlık kazanıyor.
  • İş başvurusu için dört resim istediler.
  • Sana anlattıklarımı değiştirip çarptırma sakın.
  • Onun bu hastalığa yakalanma şansı çok düşük.

Sizlere tavsiyemiz bu bozukluğa neden olabilecek sözcükleri bulabileceğiniz kadar kaynak kitaplardan, testlerden tespit edip anlamlarını öğrenmeniz olacaktır. Biz sizin için birbiri ile karıştırılan bazı sözcükleri aşağıda sıralamaya çalıştık.

 

Birbiri ile Sıkça Karıştırılan Sözcükler

Ayrım: Bir şeyin başkasıyla karıştırılmamasını sağlayan ayrılık başkalık, fark

Ayrıcalık: Başkalarından ayrı ve üstün tutulma, imtiyaz.

 

Anlamak: Bir şeyin ne olduğunu neye işaret ettiğini kavramak

Algılamak: Bir olayı ya bir nesnenin varlığını duyum yolu ile yalın biçimde bilinç alanına almak

 

Azımsamak: Sayıca az bulmak, az görmek

Küçümsemek: Hor görmek, aşağı görmek

 

Basım: Gazete dergi gibi basılı eserleri basma işi

Basın: Gazete, dergi gibi belirli zamanlarda çıkan basılı eserlerin tümü

 

Büyümek: Boyutların enine ve boyuna artması

Uzamak: Boy olarak artmak, ilerlemek

 

Çekingen: Ürkek, sıkılgan

Çekimser: Oy vermekten veya bir şey yapmaktan kaçınan, kararsız

 

Dikmek: Fide halindeki bitkiyi toprağa yerleştirmek

Ekmek: Bir bitkiyi üretmek için toprağa yerleştirmek

 

Duyurmak: İlan etmek, duyulmasını sağlamak

Hatırlamak: Bilinen bir şeyi akla getirmek, anımsatmak

 

Etkin: Bir hareket içinde bulunan, faal

Etken: Etki eden, neden

Etki: Bir kimse ya da nesnenin başka bir kişi ya da şey üzerindeki gücü, tesir

 

İkilik: (Görüş ve düşünce için) İkiye bölünmüş olma durumu

İkilem: İnsanın iki durum arasında kalması

 

İddia etmek: Sözünde direnmek, ileri sürmek

Savunmak: Müdafaa etmek, bir görüşü veya kimseyi doğru ya da haklı göstermek

 

Fiyat: Alım veya satımda bir malın para karşılığı değeri

Ücret: İş gücünün, hizmetin karşılığı olan para

 

Karşılık: Bir davranışın karşı tarafta uyandırdığı başka bir davranış cevap

Karşın: Rağmen

Karşıt: Birbirine aykırı olan, zıt

 

Kapsamak: İçine almak, içermek

Kaplamak: Yayılarak her yanını örtmek

 

Neden olmak: (Olumsuz durumlar için) Bir şeyin olmasına zemin hazırlamak

Sağlamak: (Olumlu durumlar için) Bir şeyin olmasına zemin hazırlamak

 

Olasılık: İhtimal

Olanak: İmkân, uygun koşul

 

Özgün: Orijinal, başkalarından bir yönüyle farklı olan

Özel: Yalnız bir kişiye ait olan, hususi

Özgü: Bir şeye ait olan, yalnız onda bulunan, has

Özge: Başka

 

Öğrenim: (Öğrenci için) Tahsil görmek

Öğretim: Bilgi verme, öğretme işi

 

Son: Olmuş, bitmiş olan, bitim, nihayet

Sonuç: Bir olayın doğurduğu başka bir olay veya durum, sona erenden elde edilen veri

 

Şans: Talih baht

Risk: Zarara uğrama tehlikesi

 

Yayım: Kitap, gazete gibi okunacak şeylerin basılıp dağıtılması işi

Yayın: Yazılı ya da görsel araçlarla halka duyurulan şey, neşriyat.

 

Daha fazlası için “Sıkça Karıştırılan Sözcükler” isimli word dosyasını indirebilirsiniz ya da Türk Dil Kurumunun sitesinden karıştırılabilecek sözcükleri inceleyebilirsiniz.

 

2-Gereksiz Kullanılan Sözcükler

Türkçede doğru bir cümle, anlatılmak isteneni en sade en duru haliyle verebilen cümledir. Gereksiz sözcük kullanımı bu duruluk ilkesine aykırıdır.  Bir duygu, bir düşünce gerektiği kadar sözcük kullanarak anlatılmalı, yani cümlede gereksiz sözcüklere yer verilmemelidir. Cümlede gereksiz sözcüğe yer verilmesi bir anlatım bozukluğu nedeni olarak karşımıza çıkar.

Bir sözcük cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamında bir daralma, bir değişme olmuyorsa o sözcük gereksiz kullanılmış demektir. 

Örnek Cümleler

  • Bu olaya verilen tepkiler kişiden kişiye göre değişir.
  • Tatile ailesiyle birlikte gitti.
  • Acemi olan şoförle yolculuk yapar mı?
  • Adam, kapının önünde duran kadının kulağına alçak sesle bir şeyler fısıldıyordu.
  • En yakın arkadaşıyla aşağı yukarı iki üç yıldan beri görüşmüyor.
  • Yaşadığımız bu kötü olaylardan bir an önce kurtulmayı umut ediyorum.
  • Sizlere sıfatları bir kere daha tekrarlayacağım.
  • Bu konuda temel ilke olarak saydığımız bu özelliklere dikkat etmeliyiz.
  • Burada yaşadığım anlarımı unutamıyorum.

 

3-Anlamca Çelişen Sözcüklerin Kullanımı:

Anlatımı düzgün bir cümlede okuyucuyu şüpheye düşürecek, şaşırtacak, yanıltacak birbiriyle çelişen ifadeler bulunmamalıdır.  Anlamca birbirine karşı ya da birbiriyle çelişen sözlerin aynı cümlede kullanılması da bir anlatım bozukluğu nedenidir. Bu tip anlatım bozuklukları genellikle “kesinlik” ve “olasılık” belirten sözcüklerin bir arada kullanılmasından kaynaklanır. Gereklilik kipi “-malı, -meli” eklendiği sözcüğe olasılık anlamı da kattığından bu kiple birlikte kesinlik belirten bir sözcüğün kullanılmış olup olmadığına bakılmalıdır.

 Örnek Cümleler

  • Belki onun da gelmemesinin bir nedeni vardır mutlaka.
  • Beni kesinlikle gördüğünü sanıyorum.
  • Bu iş tam olarak bitti sayılır.
  • Bu konuda anlatılanlar hiç kuşkusuz doğru olmalıdır.
  • Bundan tam on yedi yıl kadar önce de böyle bir olay yaşamışlar.

 

4-Atasözü ve Deyimin Yanlış Kullanımı

Bu tip anlatım bozukluklarının bulunduğu cümlelerde vurgulanmak istenen düşünce, atasözü veya deyimle daha da kuvvetlendirilmeye çalışılır. Ancak anlatılmaya çalışılan düşünce ile kullanılan atasözü veya deyim anlam olarak birbiriyle aynı düşünceyi ifade etmemektedir. Atasözleri ve deyimlerin kalıplaşmış anlamları vardır, bu yüzden cümlede kendi anlamlarının dışında kullanıldıklarında anlatım bozukluğuna sebep olur.

Örnek Cümleler

  • Şimdi anlatacaklarıma dikkatlice kulak kabartın.
  • Kadıncağız öyle kötü bir adamla karşılaşmış ki dostlar başına.
  • Bugüne kadar yaptığım bütün iyiliklere göz yumdu.
  • Kardeşimin sevinçten etekleri tutuşmuştu.
  • Ona yardım etmek istiyorsan elinden geleni ardına koyma.

 

Ayrıca deyim ve atasözleri kalıplaşmış oldukları için sözcüklerin yerleri değiştirilemez ve mevcut sözcüklerin yerine başka bir sözcük kullanılamaz.  Bu kurala uyulmaması da bir anlatım bozukluğudur.

  • Fazla naz insanı usandırır.
  • Çocukların gürültüsünden rahatsız olunca hepimizi kafasından savdı.
  • Baştan tırnağa muayene olmuştu.
  • Ay ışığında dut silkilmez.

 

5-“Sözcüğün Yanlış Yerde Kullanılmasından” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları:

Anlatımda sözcüklerin gerektiği yerde kullanılmaması, cümlede anlam karışıklığı yaratır ve söylenilenlerin ters ya da yanlış anlaşılmasına yol açar. Özellikle sıfat ve zarf gibi nitelik, miktar vs belirten sözcüklerin yanlış yerde kullanılması anlatımda belirsizliğe neden olur. Bu tip cümleler okuyucuya,  cümleden iki farklı anlam çıkarmasına yol açar ki biri bu cümlenin ifade ettiği anlamken diğeri okuyucunun algıladığı anlamdır. Eğer bir cümleden iki farklı anlam çıkarabiliyorsanız o cümledeki anlatım bozukluğunu bulmuşsunuz demektir.

Örnek Cümleler

  • Ağrısız kulak delinir.
  • Onlara sık sık sevdiğini söylüyor.
  • Bu olayla ilgili kısaca bildiklerini anlattı.
  • Her türlü Atatürk’e karşı saldırı affedilemez.
  • Sırada bekleyen hastalar içinde ilk odaya ben girdim.

 

6- “Kişi Zamirinin Yanlış Kullanımından” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları:

Kişi zamiriyle kurulan tamlamalarda bazen kişi zamiri söylenmeyebilir. Bu durum birden çok anlamı çağrıştırıyorsa anlam belirsizliği ortaya çıkar. Bu da bir anlatım bozukluğu nedeni olarak kabul edilir. Bu tip cümlelerde kastedilen şahsın kim olduğunu anlamakta güçlük çekilir. “Kimin, neyin” sorusunun cevabını almakta zorlandığımız cümlelerde bu tip anlatım bozuklukları mevcuttur diyebiliriz.

Örnek Cümleler

  • Çocuklarının değerini bilmelisin.
  • Borçlarını bir an önce öde.
  • Ona yapacaklarını kimse tahmin edemez.
  • Kardeşinin hastalanması beni çok üzdü.
  • Ne yaparsam yapayım söylediklerini anlamakta güçlük çekiyorum.

 

7- Mantık Hataları

Anlatılanların mantığa ters düşmesi de bir anlatım bozukluğu nedenidir. Bu tip cümleler dil bilgisi açısından düzgün olsa dahi anlam yönüyle cümlenin bütününe bakıldığında içinde mantığa aykırı durumlar barındırır. Bu yüzden anlatım bozukluğunun zor anlaşıldığı cümle tipleridir.

Örnek Cümleler

  • Her Salı, kardeşimin yanına gider; orada on gün kalırdım.
  • Seninle sık sık hatta arada bir görüşmek isterim.
  • Hükümet, 280’e karşı 210 oyla güvenoyu aldı.
  • Okula gitmiyor, hatta hiç ders çalışmıyordu.
  • Dişteki iltihaplanmalar tedavi edilmezse ölüme hatta romatizmaya  yol açabilir.

 


 

B) Yapısal (Yapıya Dayalı) Anlatım Bozuklukları

1) Özne Eksikliği, Yanlışları ve Özne-Yüklem Uyuşmazlığı

İlk cümlede bulunan özne, birinci yükleme uyarken diğer yüklemlere uymazsa özne eksikliğinin neden olduğu anlatım bozukluğu meydana gelir.

Örnek:

  • Biz ağaçları hiç ilaçlamadık, yine de meyve verdi.
    (özne)                  (yüklem)                           (yüklem)

Çözümleme:

1. yükleme göre ilaçlamama işini kim yaptı = Biz (Özne)

2. yükleme göre meyve veren ne? = Ağaçlar (Özne)

Yukarıdaki iki yüklem “biz” öznesini ortak olarak kullanmıştır. Yani ilaçlamayan da “biz” meyve veren de “biz” öznesine bağlanmıştır. Ancak çözümleye baktığımızda iki yüklemin de ayrı ayrı özneleri bulunmaktadır. İkinci cümledeki yüklemin öznesi olan “ağaçlar” kelimesi cümlede bulunmadığından özne eksikliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu meydana gelmiştir.

  • Herkes bu olayda kendi çıkarını düşünüyor, başkasını düşünmüyordu.
  • Bu kitapta hem yanlışlar var hem de okunacak gibi değil.
  • Çalışanların hepsi görevini iyi yapıyor, işini aksatmıyordu.

 

Özne ve yüklem kişi,  tekillik – çoğulluk bakımından birbiri ile uyumlu olmalıdır.

a) Cümlede 1. tekil şahıs “ben” ile beraber kullanılan başka bir özne varsa yüklem 1. çoğul ekiyle çekimlenmelidir.

  • Hasan, Mehmet ve ben bu oylamaya katılmayacağız.
  • Ben ve Büşra dinlenmek için piknik alanlarını tercih ediyoruz.
  • O ve ben türkü dinlemeyi çok seviyoruz.

 

b) Cümlede 2. tekil şahıs “sen” ile beraber kullanılan başka bir özne varsa yüklem 2. çoğul ekiyle çekimlenmelidir.

  • Sen ve arkadaşların ortalığı birbirine katmışsınız.
  • Fatih ve sen ne güzel yakışırsınız İstanbul’a.
  • Sen ve o bize gelip ders çalışabilirsiniz.

 

c) Cümlede 3. tekil şahıs “o, onlar” ile beraber kullanılan başka bir özne varsa yüklem 3. çoğul ekiyle çekimlenmelidir.

  • Harun ile o yemeğe gelecekler.
  • Onlar ve akrabalarım düğünüme davetliler.

 

d) İnsan dışındaki varlıkların “çoğul özne” olduğu cümlelerde yüklem tekil olmalıdır.

  • Köpekler bu sokakta sabaha kadar havladılar.
  • Kitaplar yeni alınan dolaba kaldırıldılar.

 

e) Cümlenin öznesi “belgisiz zamir” ya da “belgisiz sıfat” ise yüklem tekil olmalıdır.

  • Birkaçı benimle burada kalmak istiyorlar.
  • Hiçbiri seni ziyarete gelmeyecekler.
  • Birçok öğrenci senin gibi gitar çalmak istiyorlar.

 

f) Cümlenin öznesi topluluk bildiren bir isimse yüklem tekil olur. Topluluk ismi çoğul eki almışsa yüklem de çoğul olabilir.

  • Sizin takım bizim takımdan çekiniyorlar.
  • Ordular savaş meydanına çıkarma yaptılar.

 

g) Cümlede saygı veya sitem anlamını sağlamak için özne tekil olsa bile yüklem çoğul olabilir.

  • Doktor Bey bizi çağırıyorlar.
  • Vali Beyler haber göndermişler.

 

 

2-“Nesne Eksikliğinden” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları:

Sıralı cümlelerde aynı nesneyi almayan yüklemlerin ortak nesneye bağlanması bir anlatım bozukluğu nedenidir.

Örnek

  • Eve gelmiyor, ihmal ediyordu.

Çözümleme:

1. cümlede;

gelmiyor = yüklem

Kim gelmiyor? = O (gizli özne)

Nereye gelmiyor? = Eve (dolaylı tümleç)

 

2.cümlede;

İhmal ediyordu? = yüklem

Kim ihmal ediyordu? = O (gizli özne)

neyi ihmal ediyordu = Evi (Nesne)

“Evi” kelimesi 2. cümlede yazılmadığından her iki cümledeki yüklem de  1. cümledeki “eve” kelimesini ortak olarak kullanmıştır. Bu da ikinci cümlenin “Eve ihmal ediyordu.” şekilde algılanmasına sebep olmaktadır ki bu durum nesne eksikliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu sebebidir.

Örnek Cümleler

  • Bu olaya ancak o karar verir ve uygular.
  • Gazetelerin yazdıklarına inanmıyor, okumaktan da geri kalmıyordu.
  • Kızına asla kızmıyor; çünkü çok seviyor.
  • Anneler çocuklarına hep inanır, kolayca bağışlar.
  • Romanlarında aşktan çok bahsetmişti; ama hiç yaşamamıştı.

 

 

3-“Tümleç Eksikliğinden” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları:

Sıralı cümlelerde aynı tümleci almayan yüklemlerin ortak tümlece bağlanması bir anlatım bozukluğu nedenidir.

  • Öğretmenini tanıyoruz ve sonsuz güveniyoruz.

Çözümleme:

1. cümlede;

tanıyoruz = yüklem

Kim tanıyor? = Biz (Gizli özne)

Kimi tanıyoruz? = Öğretmenini (Belirtili Nesne)

 

2.cümlede;

güveniyoruz = yüklem

Kim güveniyor? = Biz (Gizli özne)

Ne kadar güveniyoruz? = sonsuz (Zarf tümleci)

Kime güveniyoruz? = Öğretmenine (Dolaylı tümleç)

“Öğretmenine” kelimesi 2. cümlede yazılmadığından; her iki cümledeki yüklem 1. cümledeki “öğretmenini” kelimesini ortak olarak kullanmıştır. Bu da ikinci cümlenin “Öğretmenini sonsuz güveniyoruz.” şekilde anlaşılmasına sebep olmaktadır. Bu durumda dolaylı tümleç eksikliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu meydana gelmektedir.

  • Arkadaşını dikkatle dinliyor, gülümsüyordu. (dolaylı tümleç eksikliği)
  • Bu zorluklara nasıl katlandı, nasıl başa çıktı. (edat tümleci eksikliği)
  • Yeğenlerini yanına çağırdı ve hediyeler dağıttı.
  • Arkadaşlarına çok iyi davrandı; ama karşılığında kötülük gördü.

 

4-“Yüklem Eksikliğinden” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları:

Ortak yükleme bağlanamayan birden çok cümlenin tek yükleme bağlanmasıyla ortaya çıkan anlatım bozukluğudur.

 

  • Bugün ben yemek, o ise temizlik yaptı.

Yukarıdaki 1. cümlede tek yüklem ve iki özne bulunmaktadır. Yemeği yapan 1. tekil şahıs “ben”, temizliği yapan ise 3. tekil şahıs “o” özneleridir.  Yemeği yapan şahsa ait bir yüklem kullanılmadığından sondaki yükleme bağlanmak zorunda kalan “ben” öznesi yüklem eksikliğinden doğan anlatım bozukluğuna sebep olmaktadır. Buna göre doğru olan cümle şöyle olmalıdır:

Bugün ben yemek yaptımo ise temizlik yaptı.

 

Örnek Cümleler

  • Mehmet’i çok az, Ayşe’yi hiç sevmem.
  • Dışarıdaki işlerle ev arkadaşım, evdeki işlerle de be uğraşırım.
  • Bugünkü sınava sen, yarınkine Volkan girecek.

 

 

5-“Kişi Uyumsuzluğundan” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları:

Cümledeki yüklemlerin kişi yönünden uyuşmaması anlatım bozukluğu nedenidir.

Örnekler

  • Bu konuda siz bize güvenecek, biz de size yardım edeceğiz. (güveneceksiniz)
  • Siz sevinecek, biz üzüleceğiz.
  • O, haftaya bize gelecek; beraber sinemaya gidecektik.

 

6-“Ek Fiil Eksikliğinden” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları:

Yüklemi isim soylu olan sözcüklerde yüklemlerden biri olumlu, diğeri olumsuz anlam taşıyabilir. Bu durumda ek eylemin eksik olması anlatım bozukluğuna neden olur.

Örnekler

  • Oda arkadaşlarımdan biri kurnaz, diğeri kurnaz değildi.
  •  Çocuklar çok çalışkan; ama umutlu değildi.

 

7-“Çatı Uyumsuzluğundan” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları:

Cümledeki eylem ve eylemsilerin çatı yönünden uyuşmaması anlatım bozukluğu nedenidir.

Örnekler

  • Güzel elbiseler giyip düğüne gidildi. (giyilip)
  • Onu telefonla arayıp dışarı çıkıldı. (çıktı)

 

8-Yanlış Yapılı Eylem ya da Eylemsiler:

Cümlede kullanılan eylem ya da fiilimsilerin yapısal yanlışlıkları anlatım bozukluğu nedenidir.

Örnekler

  • Mehmet yapılacak ameliyatta nihayet sağlığına kavuştu. (yapılan)
  • Ne gelişinden haberimiz oldu ne de gittiğinden. (geldiğinden)
  • Çocuğun arkamızdan seslenişini ve bakmasını unutamıyorum. (bakışını)
  • Bütün gün kitap okuma ve televizyon izlemek çok hoşuma gidiyor.
  •  Bu sınavı hiç ya da az çalışan bir öğrenci kazanamaz.
  • Ne beni ne de onu aramadı.

 

9-Tamlama Yanlışları

Ad tamlamalarında tamlayan veya tamlananın  kullanılmaması, tamlama eklerinin eksiklikleri ve ortak kullanılmaması gereken tamlayan ya da tamlamanın ortak kullanılması gibi sebepler tamlama yanlışlarından kaynaklanan anlatım bozukluklarına sebep olmaktadır.

  • Öğrenciye bir şeyler öğretmeden sınavı kazanmasını bekleme. (öğrencinin sınavı kazanmasını)
  • Hasta yatağındaki annesine şarkı söyleyerek mutlu olmasını sağladı. (annesinin mutlu olmasını)
  • Toplumsal ve kültür sorunları yaşayan bir ülkenin evlatlarıyız. (Toplumsal sorunlar ve kültür sorunları)
  • Her önüne gelen canı istediği gibi davranması doğru değildir. (gelenin)
  • Askeri ve devlet okullarına giriş sınavı yapılacak. (Askeri okullar ve devlet okulları)
  • Yüksek dağları ve denizleri aştım senin için. (yüksek deniz olmaz)
  • Alçak binalar ve bahçeler gözümüze çarptı. (alçak bahçe olmaz)

 

10-“Noktalama Eksikliğinden” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları

Noktalama işaretlerinin cümlede eksik olması anlam belirsizliğine yol açabileceğinden bu durum da anlatım bozukluğu nedenidir.

Örnekler

  • Çocuk, arabasını beğenmedi.
  • Genç kadın doktorla görüşmek istedi.
  • Sarhoş adama ağzına geleni söyledi.
  • Deli adamı öldüresiye dövdü.
  • Tahta evin önüne yığılmıştı.

 

11-“İyilik Ekinin Gereksiz Kullanılmasından” Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları:

İşlevi olmadığı halde cümlede iyelik ekinin kullanılması da bir anlatım bozukluğu nedenidir.

Örnekler

  • Bir ay içinde araba sürmesini öğrendi.
  • İnsanlar aldatmasını çok iyi biliyor.
  • Resim yapmasını severim.
  • Dolabımdaki kitaplarını yeniden düzenledim.

 

Anlatım bozukluklarıyla ilgili sorular, adayların anadilini kullanma becerisini ölçmeye yöneliktir. Anlatımı bozuk bir cümleyi, kusursuz bir cümleden ayırt edebilen, anadilini doğru kullanma becerisini büyük oranda kazanmış demektir. Bu nedenle de ÖSYM’nin hazırladığı sınavlarında anlatım bozukluklarıyla ilgili sorular önemli yer tutmaktadır. Bu konuyla ilgili bol soru çözmeniz halinde konuya hakim olabileceğinize inanıyor başarılar diliyoruz.

Ayrıca sürekli güncelleyerek cümle sayısını artıracağımızı düşündüğümüz “Anlatım Bozuklukları Örnek Cümleler” isimli word dosyasını da indirebilirsiniz. 

15 yorum

  1. ahmet Yıldırım

    Şu günlerde tam da ihtiyacım olan konu buydu. Gerçekten çok iyi anlatmışsınız. Elineze sağlık.

  2. Elinize sağlık çok güzel hazırlamışsınız tamda ihtiyacım olan konuydu:-)

  3. Performans ödevim sayenizde çok güzel oldu çok iyi olmuş teşekkür ederim.

    • Türk Dil Bilgisi

      Biz teşekkür ederiz, ayrıca anlatım bozuklukları ile ilgili sormak istediğiniz her şeyi bizlere sorabilirsiniz. Başarılar diliyoruz.

  4. cok teşekkür ederim Allah razı olsun çok iyi anladım konuyu :) örnekler de çok yeterli :)

  5. güzel tesekkür ederim

  6. çok saol varol :)

  7. müthişsin (
    ortak)

  8. çok çok teşekkürler :) ne desem boş harikasınız <3

  9. Çok SaoLun .. Sizin sayenızde Performasn Ödevim hazırlanmıs oldu .. <3

  10. Gerçekten güzel bir çalışma olmuş, ödevimi hazırlamış oldum sizin sayenizde. Çok teşekkür ederim…

  11. Çok iyi olmuş.Elinize sağlık.Ödevimi yaptım.

  12. Güzel bir site ve tam da istediğim şekilde anlatilmis ellerinize sağlık :)

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>