Anasayfa » Fiiller » Ek Fiil – Ek Fiilin Görevleri – Hikaye Rivayet Şart

Ek Fiil – Ek Fiilin Görevleri – Hikaye Rivayet Şart

Ek Fiil Nedir?

Ek fiil

Ek fiil

Bilindiği gibi fiiller;  iş, oluş ve durum bildiren, tek başına anlamı olan, çeşitli kip ve şahıslarla çekimlenen sözcüklerdir.  Peki,fiiller kategorisinde incelenen ek fiil nedir? Bir fiil çeşidi midir? Fiiller gibi çekimlenebilir mi? Olumsuz çekimleri yapılabilir mi? Ek fiilin görevleri nedir? Aşağıda tüm bu soruların cevabını tek tek ele almaya çalışacağız. Ek fiil konusunu her yönüyle anlamanız açısından detaylı şekilde anlatmaya çalıştığımızı belirtmek istiyoruz.

         Ek fiil, tek başına bir anlamı olmayan ancak eklendiği sözcüğe çeşitli anlamlar yükleyen ve bazı görevleri bulunan “imek” fiilidir. Fiilin kökü “i” olup, yanına gelen “mek” eki, “i”nin fiil olduğunu göstermek için kullanılan mastar ekidir. Ek fiili henüz yeni öğrenecek arkadaşların “Bu nasıl fiil? Böyle fiil mi olur?” sorularını sorduklarını hisseder gibiyiz. Evet, “i-(mek)” bir fiildir; ancak sözcük olma özelliğini yitirip daha çok ek olarak kullanıldığından ve tek başına anlamı olmadığından diğer fiillerden ayrılır ki bu yüzden “ek fiil” adını almıştır.

Ek fiil;  fiiller gibi çekimlenebilir, yani kip ve şahıs ekleri alabilir; fakat fiillerin alabildiği tüm haber ve dilek kiplerini alamaz. Peki hangi kiplerle ek fiil çekimi yapılabilir? Ek fiilin sadece 4  kiple çekimi vardır. Bunlar:

 

Ek fiil           Kip

i              +         di   =   idi     →   Görülen (di’li) geçmiş zaman kipi

i              +      miş  =  imiş →   Öğrenilen (miş’li) geçmiş zaman kipi

i              +        se   =   ise    →  İsten kipi

(i)           +       dir  =   dir      Geniş zaman

 

  • Film çok güzeldi.  (güzel idi)
  • Ek fiil konusunu çoktan öğrenmişti. (öğrenmiş idi)
  • Aldığın şeyler çok pahalıymış. (pahalı imiş)
  • “Yusuf ile Züleyha” romanını tekrar okuyacakmış. (okuyacak imiş)
  • Yatağın dağınıksa toplar mısın? (dağınık ise)
  • Kardeşin uyandıysa her şeyi anlatacaktır. (uyandı ise)
  • Belki de söyledikleri doğrudur. ?

          Yukarıdaki cümlelerde gördüğünüz gibi ek fiilin “idi, imiş, ise” şekilleri kendinden önceki sözcükten ayrı yazılabileceği gibi sözcükle bitişik de yazılabilir. Bitişik yazıldığında “i” ek fiilinin düştüğünü ve sadece kip ekinin sözcükle bitişik yazıldığını görebilirsiniz.

          ÖNEMLİ: Yukarıdaki cümlelerde dikkat etmenizi istediğimiz bir şey de kip eklerinin isim soylu sözcüklere (örneğin: “güzeldi”) gelmiş olmasıdır. Kip eklerinin doğasına aykırı gibi duran bu durum aslında ek fiilin düşmüş olmasından kaynaklanır. Yani kip ekleri aslında isme değil, yine fiile (düşen ek fiile) gelmektedir. Ek fiilin hatırına ismin yanında durmaktadır diyebiliriz :)

          Not: Ek fiilin görülen geçmiş zamanı (idi), öğrenilen geçmiş zamanı (imiş) ve şartı (ise)  kendinden önceki sözcükten ayrı yazılabileceği gibi sözcükle bitişik de yazılabilir. Bugün, bunların daha çok bitişik olarak kullanıldığını görmekteyiz. 

Ek Fiilin Görevleri

Ek fiilin iki görevi vardır:

1-İsim ve isim soylu sözcüklere gelerek onları cümlede yüklem yapar.

2-Basit zamanlı fiillere gelerek onları birleşik zamanlı fiil yapar.

 

1-İsim ve İsim Soylu Sözcükleri (sıfat, zarf, zamir vs.) Yüklem Yapması:

          Öncelikle yüklem denilince aklına “fiil” gelenlerin; bu düşüncelerinin yanlış olduğunu bilmeleri gerektiğini söyleyelim. Yüklem, yargı bildiren sözdür; yani sözün kip ve şahıs ekleri ile çekimlenmesidir. Filler; bu ekleri alabilen sözcükler olduğu için, cümlede yüklem olarak genellikle ilk aranan olurlar. Ancak isim ve isim soylu sözcükler de cümlede yüklem olabilmektedir. Bu da “ek fiil” sayesinde gerçekleşir. Şimdi ek fiilin, isim soylu sözcükleri nasıl yüklem yaptığını inceleyelim.

a.     Ek Fiilin Görülen/Bilinen Geçmiş Zamanı (idi)

Nasıl Çekimlenir?

                                                    Ek fiil         +      Kip Eki   +      Şahıs Eki

İsim veya isim soylu sözcük    +       i             +            di         +      -m, -n, (), -k, -niz, -ler

 

Örnek Cümleler

  • Mesleğimi yapamadığım için mutsuzdum. (mutsuz idim)
  • Canım kuzenim, sen gençliğinde bile çok güzeldin. (güzel idin)
  • Hem evinde hem iş yerinde oldukça başarılı bir kadın. (kadın idi)
  • Sen ve ben çok iyi bir ekiptik. (ekip idik) (“d→t” ünsüz benzeşmesi meydana gelmiştir)
  • Siz de geçmiş yıllarda kulübümüze üyeydiniz. (üye idiniz) (“y” kaynaştırma harfi)
  • Hazırlıklı olmamalarına karşın konuya hakimdiler. (hakim idiler) (hakimlerdi)

 

Olumsuzu Nasıl Yapılır?

          Ek fiillin görülen geçmiş zamanının olumsuzu “değil” kelimesiyle yapılır. “Değil” kelimesi ek fiilden önce gelir.

  • Çok para verip aldığı arabanın motoru güçlü değildi. (değil idi)
  • Hayalini süsleyen erkek o değildi. (değil idi)

 

b.     Ek Fiilin Öğrenilen/Duyulan Geçmiş Zamanı (imiş)

Nasıl Çekimlenir? 

                                                              Ek fiil       +      Kip Eki   +      Şahıs Eki

İsim veya isim soylu sözcük    +       i              +        miş         +      -m, -sin, (), -iz, -siniz, -ler

 

Örnek Cümleler

  • Bu ay faturaları ödeyecek kişi benmişim. ( ben imişim)
  • Zannettiğimden de akıllıymışsın. (akıllı imişsin) (“y” kaynaştırma harfi)
  • Yemekte şehriye çorbası varmış. (var imiş)
  • Anladım ki bu dünyada aslında hep yapayalnızmışız. (yapayalnız imişiz)
  • Siz paradan değil, yürekten yana zenginmişsiniz. (zengin imişsiniz)
  • Denizin sokak çocukları martılarmış. (martılar imiş)

 

Olumsuzu Nasıl Yapılır?

Ek fiillin öğrenilen geçmiş zamanının olumsuzu da “değil” kelimesiyle yapılır.

  • Yollar, sanıldığı gibi karla kaplı değilmiş. (değil imiş)
  • Sekreterini aradım ama müsait değilmişsin (değil imişsin)

 

c. Ek Fiilin Şartı (ise)

Nasıl Çekimlenir?

                                                             Ek fiil         +      Kip Eki   +      Şahıs Eki

İsim veya isim soylu sözcük    +        i               +           se         +      -m, – n, (), -k, -niz, -ler

 

Örnek Cümleler

  • Akşamları çok yorgunsam spora gitmem. (yorgun isem)
  • Yalnızsan ve çaresizsen hiç kimse acımaz bu devirde. (yalnız isen ve çaresiz isen)
  • Gözlerin bozuksa seni mülakatta elerler. (bozuk ise)
  • Eğer aynı düşüncedeysek siz de bu konuda bize destek olmaya çalışın. (düşüncede isek)
  • sanız size yemek alabilirim. (Aç iseniz)
  • Kırşehirliyseler bizim kültürümüze de yakın sayılırlar. (Kırşehirli iseler)  (Kırşehirlilerse)

          Uyarı: Ek fiilin şartı, eklendiği sözcüğü yüklem yapmaz, yükleme şart anlamı katar; çünkü cümlede zaten yüklem vardır.  Bu yüzden bu cümlelerde ek fiili fark etmek biraz daha zordur. Yüklemde ek fiil bulamadığınız zaman cümleye tekrar dönüp bir de ek fiilin şartı olan “ise” var mı yok mu ona bakmanızı tavsiye ederiz.

Olumsuzu Nasıl Yapılır?

Ek fiillin şartının olumsuz çekimi “değil” kelimesiyle yapılır.

  • Sorular zor değilse neden bu kadar yanlış yaptın? (değil ise)
  • Formu dolduran sen değilsen bu imza kimin olabilir? (değil isen)

 

         Uyarı: Bağlaç olan “ise” ile ek fiil olan “ise” birbiriyle karıştırılmamalıdır. Ek fiilin olumsuzu yapılabilir ve cümleye şart anlamı katar; buna karşılık bağlaç olan “ise”nin olumsuzu yapılamaz ve şart anlamı sağlamaz, cümlede karşılaştırma yapılmasını sağlar.

  • Bu duyduklarım doğru ise onlara dava açacağım.(Ek fiil) (Dava açmasının şartı duyduklarının doğru olması)
  • Bu duyduklarım doğru değilse onlara dava açacağım. (Ek fiilin olumsuzu yapılabilir)
  • Tansiyonu yüksek, ateşi ise normalin üstünde.(Bağlaç) (Tansiyon ile ateş karşılaştırılmış)
  • Tansiyonu yüksek, ateşi değil ise normalin üstünde.(Olumsuzu yapılamaz)

 

d. Ek Fiilin Geniş Zamanı (dır)

Nasıl Çekimlenir?

                                                                            Ek fiil    +   Kip Eki   +  Şahıs Eki

1. Tekil = İsim veya isim soylu sözcük   +     –                –         +     m                 (dir)

2. Tekil =                 “ ”                                   +     –       +         –          +    sin                (dir)

3. Tekil =                 “ ”                                   +      –       +      dir

1. Çoğul=                 “ ”                                   +      –       +        –         +    iz                  (dir)

2. Çoğul=                  “ ”                                  +      –      +        –          +    siniz             (dir)

3. Çoğul=                  “ ”                                   +     –       +      dir      +     ler       /  (-lerdir, -lardır)

 

            Uyarı: Cümlede ek fiilin geniş zaman çekimini, tıpkı ek fiilin şartı (ise) gibi fark etmek biraz zordur. Aşağıdaki örnek cümlelerde yüklemdeki “i” ek fiilinin düştüğünü ve sadece şahıs ekinin kaldığını göreceksiniz arkadaşlar. Burada dikkat etmemiz gereken şey isim ve isim soylu sözcüklerin kişi eki alarak cümlede yüklem olduklarıdır.

            Yüklem, geniş zaman bildiren “dir” ekini cümlenin anlam akışına göre kimi zaman alır kimi zaman almaz. Yukarıdaki tabloda “dir” ekinin şahıs eklerinden sonra parantez içinde  yazılmasının sebebi de budur.

 

Örnek Cümleler

  • Enstrüman çalma konusunda oldukça yetenekliyimdir. (yetenekliyim)
  • Sandığımdan daha da hızlısın.
  • Yeni tasarladığım ayakkabı son derece modern ve şık bir görünüme sahip. (sahiptir)
  • Bu sezon, geçen yıla göre daha başarılı bir takımız.
  • Yumurta sanatını en iyi icra eden sizsiniz.
  • Senden bana haber getiren yeşilbaşlı telli turnalardır.

 

Olumsuzu Nasıl Yapılır?

Ek fiilin geniş zamanının olumsuzu da “değil” kelimesi ile yapılır.

  • Bu hayatta hiç kimse mükemmel değildir.
  • Görülen o ki meşgul değilsiniz.

 

2-Basit Zamanlı Fiilleri Birleşik Zamanlı Yapması:

               Ek fiilin diğer görevi de basit zamanlı bir fiilin, birleşik zamanlı fiil olarak çekimlenmesini sağlamaktır. Bu görevini öğrenmek için önce basit zamanlı fiil nedir bunu görelim:

 

BASİT ZAMANLI FİİL

Fiil kök ya da gövdesi + Kip eki + Şahıs eki  = Basit Zamanlı Fiil

Uyu   +         muş      +          um       = Uyumuşum (Basit zamanlı fiil)

Bil      +        iyor       +          sun      = Biliyorsun (Basit zamanlı fiil)

Git             meli       +          yiz       = Gitmeliyiz (Basit zamanlı fiil)

 

            Yukarıdaki formül ve örneklerden de anlaşılacağı gibi bir fiilin “tek kip eki” ve “şahıs” ile çekimlenmesi, o fiilin basit zamanlı fiil olması anlamına gelmektedir. Peki, ek fiiller bu basit zamanlı fiilleri nasıl birleşik zamanlı fiil yapar?

 

BİRLEŞİK ZAMANLI FİİL

Fiil kök ya da gövdesi + Kip eki +    Ek fiil (idi, imiş, ise)  +  Şahıs eki  = Birleşik zamanlı fiil

Uyu     +    muş    +        idi       + m    =       Uyumuştum (Birleşik zamanlı fiil)

Bil       +    iyor    +        imiş     + sin   =      Biliyormuşsun (Birleşik zamanlı fiil)

Git      +    meli    +        ise       + k     =       Gitmeliysek (Birleşik zamanlı fiil)    

 

           Fiilin birleşik zamanlı olması demek, ek fiil yardımıyla “iki kip ekinin” bir araya gelmesi demektir. “Uyumuştum (öğrenilen geçmiş zaman ve görülen geçmiş zaman), biliyormuşsun (şimdiki zaman ve öğrenilen geçmiş zaman), gitmeliysek (gereklilik kipi ve istek kipi)” gibi örneklerde yan yana iki kip ekinin bulunmasını düşen “i” ek fiili sağlamaktadır.

  • Birleşik zamanlı fiiller 3’e ayrılır:
  1. Hikâye birleşik zamanlı fiiller
  2. Rivayet birleşik zamanlı fiiller
  3. Şart birleşik zamanlı fiiller

 

1-Hikâye Birleşik Zamanlı Filler

            Fiil kipleri ile ek fiilin görülen geçmiş zamanı olan “idi”nin birleşmesi ile oluşan fiillerdir. Aşağıda hikâye birleşik zamanlı fiil çekimi formülize edilmiştir.

Fiil kök ya da gövdesi + Kip eki +  idi  +  Şahıs eki  = Hikâye birleşik zamanlı fiil

Örnek

  • Yapardım  (“yap”  fiil kökü + “ar” geniş zaman kipi+ “(i)dı” ek fiilin görülen geçmiş zamanı”+ “m” 1. tekil şahıs eki)

 

Emir kipi dışında bütün kiplerin hikâye şekilleri vardır ve kipin çeşidine göre aşağıdaki gibi ifade edilirler:

 

Görülen geçmiş zamanın hikâyesi:

Olumlu Çekimi: *gördüydüm, *gördüydün, *gördüydü, *gördüydük, *gördüydünüz, *gördüydüler.

Olumsuz Çekimi: *görmediydim, * görmediydin, * görmediydi, * görmediydik, * görmediydiniz, * *görmediydiler.

 

Öğrenilen geçmiş zamanın hikâyesi:

Olumlu Çekimi: *uyumuştum, *uyumuştun, *uyumuştu, *uyumuştuk, * uyumuştunuz, *uyumuşlardı

Olumsuz Çekimi: *uyumamıştım, * uyumamıştın, * uyumamıştı, * uyumamıştık, * uyumamıştınız, * uyumamışlardı

 

Şimdiki zamanın hikâyesi:

Olumlu Çekimi:  *yazıyordum, * yazıyordun, *yazıyordu, *yazıyorduk,  * yazıyordunuz, *yazıyorlardı.

Olumsuz Çekimi: *yazmıyordum, * yazmıyordun, *yazmıyordu, *yazmıyorduk,  * yazmıyordunuz, *yazmıyorlardı

 

Gelecek zamanın hikâyesi:

Olumlu Çekimi: *yıkayacaktım, * yıkacaktın, *yıkayacaktı, *yıkayacaktık, *yıkayacaktınız, *yıkayacaklardı

Olumsuz Çekimi: *yıkamayacaktım, * yıkamayacaktın, * yıkamayacaktı, * yıkamayacaktık, * yıkamayacaktınız, * yıkamayacaklardı

 

Geniş zamanın hikâyesi:

Olumlu Çekimi: *beklerdim, *beklerdin, *beklerdi, *beklerdik, *beklerdiniz, *beklerlerdi.

Olumsuz Çekimi: *beklemezdim, *beklemezdin, *beklemezdi, *beklemezdik, *beklemezdiniz, *beklemezlerdi.

 

Gereklilik kipinin hikâyesi:

Olumlu Çekimi: *gitmeliydim, *gitmeliydin, *gitmeliydi, *gitmeliydik, *gitmeliydiniz, *gitmeliydiler

Olumsuz Çekimi: *gitmemeliydim, *gitmemeliydin, *gitmemeliydi, *gitmemeliydik, *gitmemeliydiniz, *gitmemeliydiler

 

Şart kipinin hikâyesi:

Olumlu Çekimi: *yeseydim, *yeseydin, *yeseydi, *yeseydik, *yeseydiniz, *yeseydiler

Olumsuz Çekimi: *yemeseydim, *yemeseydin, *yemeseydi, *yemeseydik, *yemeseydiniz, *yemeseydiler

 

İstek kipinin hikâyesi:

Olumlu Çekimi: *bileydim, *bileydin, *bileydi, *bileydik, *bileydiniz, *bileydiler

Olumsuz Çekimi: *bilmeyeydim, *bileyeydin, *bileyeydi, *bileyeydik, *bileyeydiniz, *bileyeydiler

 

Emir kipinin hikâyesi:

Emir kipinin hikayesi yoktur.

 

 

2-Rivayet Birleşik Zamanlı Filler

            Fiil kipleri ile ek fiilin öğrenilen geçmiş zamanı olan “imiş”in birleşmesi ile oluşan fiillerdir.

Fiil kök ya da gövdesi + Kip eki +  imiş  +  Şahıs eki  = Rivayet birleşik zamanlı fiil

Örnek

  • Kapatıyormuşuz  (“kapat”  fiil kökü + “iyor” şimdiki zaman kipi+ “(i)muş” ek fiilin öğrenilen geçmiş zamanı”+ “uz” 1. çoğul şahıs eki)

 

Emir kipi ve görülen geçmiş zaman kipinin dışında bütün kiplerin rivayet şekilleri vardır. Ayrıca öğrenilen geçmiş zamanın rivayeti kulağa hoş gelmediğinden günümüzde kullanılmamaktadır.

 

Görülen geçmiş zamanın rivayeti:

Görülen geçmiş zamanın rivayeti yoktur.

 

Öğrenilen geçmiş zamanın rivayeti:

Olumlu Çekimi: *yapmışmışım, *yapmışmışsın, *yapmışmış, *yapmışmışız, * yapmışmışsınız, * yapmışmışlar

Olumsuz Çekimi: *yapmamışmışım, *yapmamışmışsın, *yapmamışmış, *yapmamışmışız, * yapmamışmışsınız, * yapmamışmışlar

 

Not: Öğrenilen geçmiş zamanın çekimlenmesi mevcuttur; ancak kulağa hoş gelmediğinden kullanılmaz.

 

Şimdiki zamanın rivayeti:

Olumlu Çekimi:  *özlüyormuşum, * özlüyormuşsun, *özlüyormuş, *özlüyormuşuz,  * özlüyormuşsunuz, *özlüyorlarmış

Olumsuz Çekimi: *özlemiyormuşum, * özlemiyormuşsun, *özlemiyormuş, *özlemiyormuşuz,  *özlemiyormuşsunuz, *özlemiyorlarmış

 

Gelecek zamanın rivayeti:

Olumlu Çekimi: *boyayacakmışım, * boyayacakmışsın, *boyayacakmış, *boyayacakmışız, *boyayacakmışsınız, * boyayacaklarmış

Olumsuz Çekimi: *boyamayacakmışım, * boyamayacakmışsın, *boyamayacakmış, *boyamayacakmışız, *boyamayacakmışsınız, * boyamayacaklarmış

 

Geniş zamanın rivayeti:

Olumlu Çekimi: *çözermişim, * çözermişsin, * çözermiş, * çözermişiz, * çözermişsiniz, *çözermişler.

Olumsuz Çekimi: *çözmezmişim, * çözmezmişsin, * çözmezmiş, * çözmezmişiz, * çözmezmişsiniz, *çözmezmişler.

 

Gereklilik kipinin rivayeti:

Olumlu Çekimi: *takmalıymışım, *takmalıymışsın, *takmalıymış, *takmalıymışız, *takmalıymışsınız, * takmalılarmış

Olumsuz Çekimi: *takmamalıymışım, *takmamalıymışsın, *takmamalıymış, *takmamalıymışız, *takmamalıymışsınız, * takmamalılarmış

 

Şart kipinin rivayeti:

Olumlu Çekimi: *görseymişim, *görseymişsin, *görseymiş, *görseymişiz, *görseymişsiniz, * görselermiş

Olumsuz Çekimi:  *görmeseymişim, *görmeseymişsin, *görmeseymiş, *görmeseymişiz, *görmeseymişsiniz, * görmeselermiş

 

İstek kipinin rivayeti:

Olumlu Çekimi: *koşaymışım, *koşaymışsın, *koşaymış, *koşaymışız, *koşaymışsınız, * koşaymışlar

Olumsuz Çekimi: *koşmayaymışım, *koşmayaymışsın, *koşmayaymış, *koşmayaymışız, *koşmayaymışsınız, * koşmayalarmış

 

Emir kipinin rivayeti:

Emir kipinin rivayeti yoktur.

 

 

3-Şart Birleşik Zamanlı Fiiller

Fiil kipleri ile ek fiilin şartı “ise”in birleşmesi ile oluşan fiillerdir.

Fiil kök ya da gövdesi + Kip eki +  ise  +  Şahıs eki  = Şart bileşik zamanlı fiil

Örnek

  • Uğradıysan  (“uğra”  fiil kökü + “dı” görülen geçmiş zaman kipi+ “(i)se” ek fiilin şartı”+ “n” 2. tekil şahıs eki)

 

Emir kipi, şart kipi ve istek kipinin şartı yoktur. Bunların dışındaki kiplerin şartlı birleşik şekilleri bulunmaktadır.

 

Görülen geçmiş zamanın şartı:

Olumlu Çekimi: *sorduysam, *sorduysan, *sorduysa, *sorduysak, *sorduysanız, *sorduysalar

Olumsuz Çekimi: *sormadıysam, *sormadıysan, *sormadıysa, *sormadıysak, *sormadıysanız, * sormadılarsa

 

Öğrenilen geçmiş zamanın şartı:

Olumlu Çekimi: *geçmişsem, * geçmişsen, * geçmişse, * geçmişsek, *geçmişseniz, * geçmişlerse

Olumsuz Çekimi: *geçmemişsem, * geçmemişsen, * geçmemişse, * geçmemişsek, *geçmemişseniz, * geçmemişlerse

 

Şimdiki zamanın şartı:

Olumlu Çekimi:  *satıyorsam, * satıyorsan, * satıyorsa, * satıyorsak,  * satıyorsanız, * satıyorlarsa

Olumsuz Çekimi: *satmıyorsam, * satmıyorsan, * satmıyorsa, * satmıyorsak,  * satmıyorsanız, * satmıyorlarsa

 

Gelecek zamanın şartı:

Olumlu Çekimi: *yiyeceksem, * yiyeceksen, * yiyecekse, * yiyeceksek, * yiyecekseniz, * yiyeceklerse

Olumsuz Çekimi: *yemeyeceksem, * yemeyeceksen, * yemeyecekse, * yemeyeceksek, * yemeyecekseniz, * yemeyeceklerse

 

Geniş zamanın şartı:

Olumlu Çekimi: *öğretirsem, * öğretirsen, * öğretirse, * öğretirsek, * öğretirseniz, * öğretirlerse

Olumsuz Çekimi: *öğretmezsem, * öğretmezsen, * öğretmezse, * öğretmezsek, * öğretmezseniz, * öğretmezlerse

 

Gereklilik kipinin şartı:

Olumlu Çekimi: *izlemeliysem, * izlemeliysen, * izlemeliyse, * izlemeliysek, * izlemeliyseniz, * izlemeliyseler

Olumsuz Çekimi: *izlememeliysem, * izlememeliysen, * izlememeliyse, * izlememeliysek, * izlememeliyseniz, * izlememeliyseler

 

Şart kipinin şartı:

Şart kipinin şartı yoktur.

 

İstek kipinin şartı:

İstek kipinin şartı yoktur.

 

Emir kipinin şartı:

Emir kipinin şartı yoktur.

 

ÖZETLE:

  • Ek fiil (i)mek fiilidir.
  • Ek fiilin dört kiple çekimi vardır. (idi, imiş, ise, -dir)
  • Ek fiilin iki tane görevi vardır. İsim soylu sözcükleri yüklem yapar, basit zamanlı fiilleri birleşik zamanlı fiil yapar.
  • İsim ve isim soylu sözcüklere gelen ek fiilin olumsuzu “değil” kelimesi ile yapılır.
  • Birleşik fiillerin olumsuzu “ma, me, maz, mez” olumsuzluk ekleri ile yapılır.
  • Ek fiilin geniş zamanında (i)mek fiili düşer. Sözcükte şahıs eki ve bazen de cümlenin anlam akışına göre geniş zaman anlamını veren “dir” eki kullanılır.
  • Birleşik zamanlı fiil çekimlerinde fiile ait kip,  ek fiile ait  kipten her zaman önce gelir.

     Ayrıca ilgili videolardaki ek fiil konu anlatımlarından da yararlanabilirsiniz arkadaşlar. Ek fiil ile ilgili sormak istediğiniz her şeyi bizlere sorabilirsiniz. Başarılar dileriz.

8 yorum

  1. çok güzel anlatmışsınız yazılım harikaydı ,teşekkürler…

  2. ELİNİZE KOLUNUZA EMEĞİNİZE SAĞLIK ANLATIMINIZ ÇOK ŞAHANE OLMUŞ BENCE…:)

  3. çok güzel anlatılmışa nlamadıklarımı çok ii anladım saolun :)

  4. PiranaKovalayanÇılgınHamsi

    Çok Güzel Emeğinize Sağlık Bütün Bilmediklerimin Cevabını Bulduğum Tek Sitesiniz Teşekkürler.

  5. Çok güzel olmuş gerçekten emeğinize sağlık.

  6. hassasassasassasasa

    harika olmus:D

  7. Super anlatmişsiniz.Konuyu hemen kavradim.Tek kelimeyle harika

  8. Her zamanki gibi çok faydalıydı çok teşekkürler elinize sağlııık

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>